Uitgebreid zoeken

Mijn Duitse grootmoeder

Mijn opa was tijdens de Tweede Wereldoorlog in Duitsland beland vanwege de Arbeitseinsatz, waarvoor hij moest werken in een bommenfabriek. Hij was de zoon van een Nederlandse variétéartiest. Tijdens zijn verblijf in Duitsland werd zijn talent om te vermaken ontdekt toen hij een keer jongleerde met schroevendraaiers en steeksleutels. Daarna mocht hij voor gewonde Duitse soldaten optreden. Tijdens een van zijn goocheloptredens ontmoette hij mijn oma. Zij kon ook goochelen en werd zijn assistente. Mijn vader was het gevolg. Ze waren jong, allebei een jaar of achttien, toen mijn vader geboren werd.

Na de oorlog vertrok het kleine gezin naar Nederland. De relatie van mijn grootouders hield geen stand. Mijn oma vertrok al snel weer naar Duitsland, ze kon hier niet aarden. Ze liet mijn vader bij mijn overgrootmoeder in Haarlem achter.

Korte herenigingen

In de vakanties ging mijn vader vaak naar zijn moeder in Duitsland. In 1952, hij was toen zeven jaar, heeft zijn moeder hem weer meegenomen naar Duitsland. Mijn vader woonde toen ineens voor anderhalf jaar bij zijn moeder en grootouders in Wuppertal. Na anderhalf jaar stond mijn grootvader op een dag plotseling als een soort magische verschijning voor zijn neus toen hij buiten aan het spelen was. Hij werd door hem weer mee terug genomen naar mijn overgrootmoeder in Haarlem.

Overvloed

Voor mij betekende mijn oma als kind overvloed. Ik heb fijne jeugdherinneringen aan oma Hilde en de vakanties in Duitsland. Hoogtepunt was de kerst, Weihnachten, als zij naar Nederland kwam. Ze vierde Kerstmis altijd bij ons. Als ze aankwam was het alsof er een goudschip kwam binnenvaren! Ze kwam met tassen vol cadeautjes en lekkernijen: marsepein, opeetkauwgom. Mijn oma was een soort Sinterklaas voor ons, het was altijd overdadig. Ze versierde de kerstboom heel mooi, ieder jaar had hij een andere kleur.

Ook de vakanties bij zijn oma in Wuppertal stonden in het teken van de overdaad en het vele eten, vooral de worsten. We hadden altijd een hele leuke tijd. Het voelde echt als buitenland, met steile straten. We gingen vaak in de zweeftrein, de Schwebebahn, wat natuurlijk heel spannend was voor een jongetje. We werden door mijn oma overladen met cadeaus. Ik kreeg iedere keer weer andere smurfen, Schlumpfen. Die heb ik nu nog steeds, daar ben ik nog steeds blij mee. Ik heb zeldzame exemplaren, bijvoorbeeld van een voetballertje

Tweede Wereldoorlog

Met mijn grootmoeder praat ik vrijwel nooit over de oorlog. Als kind heb ik haar wel eens gevraagd of ze tijdens de oorlog voor Hitler was. Dat was ze niet, zei ze. Maar ze had wel opgetreden voor gewonde Duitse soldaten, samen mijn overgrootvader. De oorlogstijd is denk ik heel dubbel voor mijn oma. Het was voor haar ook haar glorietijd, de tijd waarin zij succes had en gelukkig was. Ze kon met trots over deze tijd vertellen. Daarna is het artiestenbestaan haar altijd blijven trekken, maar ze heeft er nooit meer in gewerkt.


MondriaanstichtingVSB-fondsSNS ReaalPrins Bernard CultuurfondsOC&WVROM